Қазақстан Республикасы Парламенті Сенаты Төрағасының орынбасары Жақып Қажманұлы Асанов Балық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығында жұмыс сапарымен болды.

Сапар барысында Жақып Қажманұлы балық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығының қызметкерлерімен мемлекеттік қызметтегі тәжірибесімен бөлісіп, бірнеше көрнекті тәжірибелік істерге тоқталды. Ол негізделген басқару шешімдерін қабылдау үшін ғылыми зерттеулер жүргізудің және аналитикалық деректерді пайдаланудың маңыздылығын атап өтті. Сондай-ақ, Жақып Қажманұлы заманауи технологиялар мен ғылыми негізделген тәсілдерді енгізу ұлттық және мемлекеттік бағдарламалардың тиімділігін арттыруға, соның ішінде қоршаған ортаны бақылауға, табиғи ресурстарды ұтымды басқаруға, аквашаруашылық дамытуға ерекше ықпал ететінін айтап айтты.

Жақып Қажманұлы мемлекеттік органдардағы практикалық міндеттерді шешу үшін де, агроөнеркәсіптік кешеннің тұрақты дамуы үшін де деректерді талдаудың заманауи әдістері мен инновациялық технологияларды қолдануға қабілеті жоғары білікті мамандарды дайындаудың маңыздылығына тоқталып, мемлекеттік даму стратегияларын жоспарлау мен іске асыруда ғылыми білімді интеграциялауға баса назар аударды.

Мұндай бастамаларды ұйымдастыру мемлекеттік секторды басқарудағы болашақ көшбасшыларды дамытуда шешуші рөл атқарады. Мұндай іс-шараларға қатысу жас мамандардың ой-өрісін кеңейтуге, тәжірибе алмасуға, әрі қарай кәсіби өсу мен кәсіби әлеуетін іс жүзінде жүзеге асыру үшін алдыға жылжуға және ынталандыруға көмектеседі.

ТОО «Научно-производственный центр рыбного хозяйства» с рабочим визитом посетил Заместитель Председателя Сената Парламента Республики Казахстан Асанов Жакип Кажманович

В ходе визита Жакип Кажманович поделился с сотрудниками ТОО «Научно-производственный центр рыбного хозяйства» собственным опытом работы на государственной службе и привел несколько ярких практических кейсов, подчеркнул важность проведения научных исследований и использования аналитических данных для принятия обоснованных управленческих решений.

Также, Жакип Кажманович отметил, что внедрение современных технологий и научно-обоснованных подходов способствует повышению эффективности реализации государственных и правительственных программ, включая экологический мониторинг, рациональное управление природными ресурсами и развитие аквакультуры.

Жакип Кажманович уделил особое внимание вопросам интеграции научных знаний в процессы планирования и реализации государственных стратегий развития, подчеркнул значимость подготовки узкопрофильных специалистов, способных применять современные методы анализа данных и инновационные технологии как при решении практических задач в государственных органах, так и в целях устойчивого развития агропромышленного комплекса.

Организация подобных инициатив играет ключевую роль в формировании будущих лидеров в сфере государственного отраслевого управления. Участие в таких мероприятиях помогает молодым специалистам расширить кругозор, обменяться опытом и получить мощный стимул для дальнейшего профессионального роста и практической реализации профессионального потенциала.

Аквашаруашылықты мемлекеттік қолдау шаралары шеңберінде инвестициялық салымдарды субсидиялау тетігі жұмыс істейді.

Инвесторларға өндірістік қуаттарды құру немесе кеңейту кезінде нақты жұмсалған шығындардың 25% — на дейін өтеу қарастырылған. Қолдау келесі бағыттарға қолданылады:
* балық азығын өндіретін зауыттар құру және кеңейту;
* сумен қамтамасыз етудің тұйық циклі бар балық өсіру шаруашылықтарын құру және кеңейту (УЗВ);
* торлы балық өсіру шаруашылықтарын құру және кеңейту;
* тоған балық өсіру шаруашылықтарын, сондай-ақ балық питомниктерін құру және кеңейту;
* көл-тауарлық балық шаруашылығы (ОТРХ)жабдықтары мен техникасын сатып алу;
* балық өңдеу объектісін құру және кеңейту.

Инвестициялық субсидиялау шарасы инвестициялық жүктемені азайтуға, жобалардың тартымдылығын арттыруға және аквашаруашылық саласында жаңартылған технологияларды енгізуге бағытталған. Бағдарламаны іске асыру тауарлы балық және балық өнімдерін өндіру көлемін ұлғайтуға, азық-түлік қауіпсіздігін нығайтуға және өңірлерде жаңа жұмыс орындарын құруға мүмкіндік береді деп күтілуде.

Бағдарлама кеңейтуді жоспарлап отырған жұмыс істеп тұрған кәсіпорындарға да, аквашаруашылық жобаларын жүзеге асыруға дайын жаңа инвесторларға да бағытталған.

Инвестициялық субсидиялау инвесторлардың қаржылық тәуекелдерін азайтуға, жобалардың өтелуін жеделдетуге және аквашаруашылыққа жеке капиталды тартуға бағытталған, бұл саланың тұрақты өсуіне және өндірістерді технологиялық жаңғыртуға жағдай жасайды.

Согласно Правилам действует механизм государственной поддержки, направленный на субсидирование инвестиционных вложений.

В рамках мер государственной поддержки инвесторам предусмотрено возмещение до 25% фактически понесённых затрат при создании или расширении производственных мощностей. Поддержка распространяется на следующие направления:
• создание и расширение заводов по производству кормов для рыб;
• создание и расширение рыбоводных хозяйств с замкнутым циклом водообеспечения (УЗВ);
• создание и расширение садковых рыбоводных хозяйств;
• создание и расширение прудовых рыбоводных хозяйств, а также рыбопитомников;
• Приобретение оборудования и техники озерно-товарное рыбоводное хозяйства (ОТРХ);
• создание и расширение рыбоперерабатывающего объекта.

Мера инвестсубсидирования направлена на снижение инвестиционной нагрузки, повышение привлекательности проектов и внедрение современных технологий в сфере аквакультуры. Ожидается, что реализация программы позволит нарастить объёмы производства товарной рыбы и рыбной продукции, укрепить продовольственную безопасность и создать новые рабочие места в регионах.

Программа ориентирована как на действующие предприятия, планирующие расширение, так и на новых инвесторов, готовых реализовывать проекты по аквакультуры.

Инвестиционное субсидирование направлено на снижение финансовых рисков инвесторов, ускорение окупаемости проектов и привлечение частного капитала в аквакультуру, что создаёт условия для устойчивого роста отрасли и технологической модернизации производств.

Results of the Study of the Biology of Aquaculture Species

On December 18–21, employees of the aquaculture laboratories of the head division and the integrated fisheries laboratory of the Balkhash Branch, within the framework of the research project “Testing and implementation of effective biotechnical methods for rearing promising aquaculture species under the conditions of fish farms in Kazakhstan, with their genetic identification using DNA markers”, conducted data collection on the maintenance of tench specimens in RAS(Recirculating Aquaculture System). The work was aimed at studying the biological characteristics of tench (Tinca tinca). All activities were carried out in strict accordance with the approved R&D(Research and Development) schedule.

In addition, a separate line of work involved ultrasound scanning of the Aral ship sturgeon maintained in the RAS(Recirculating Aquaculture System) of the Balkhash Branch. Aquaculture and biological parameters were recorded, and samples were collected for genetic analysis.

Ultrasound diagnostics was used as a non-invasive method to assess the stage of gonadal development and to determine sex.

The results of the measurements and ultrasound scanning formed the basis for the preparation of a new scientific project aimed at an in-depth study of the biology and reproductive potential of the Aral ship sturgeon (Acipenser nudiventris). The collected information will be used to develop scientifically grounded recommendations for the conservation and monitoring of ship sturgeon populations.

«Балық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығы» ЖШС-і мен «Zaisan See» ЖШС-гі арасында ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойылды.

 Аталған құжат аквашаруашылық саласындағы бірлескен жобаларды дамытуға, сондай-ақ Балық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығы тарапынан міндетті ғылыми сүйемелдеумен бағалы балық түрлерін жасанды жолмен көбейтудің заманауи технологияларын енгізуге бағытталған.

Ынтымақтастық аясында еуропалық инвесторлардың қатысуымен жылына 6,0 миллион данаға дейін жобалық қуаты бар бағалы балық түрлерінің (көксерке, алабұға және шортан) шабақтарын өсіруге арналған шабақ шаруашылығын салу бойынша инвестициялық жобаны іске асыру жоспарлануда.

Балық шаруашылығының ғылыми-өндірістік орталығы жобаны ғылыми-әдістемелік сүйемелдеуді қамтамасыз етеді, оның ішінде қытай және еуропа елдерінде қолданылатын көксерке, алабұға және шортанды көбейту мен өсіру технологияларын Қазақстан Республикасының табиғи-климаттық жағдайларына бейімдеу және енгізу көзделген. Жобаны іске асыру Шығыс Қазақстан облысы, Тарбағатай ауданы аумағында жоспарланып отыр. Инвестициялардың жалпы көлемі 10,0 миллион еуроны құрайды. «Zaisan See» ЖШС — еуропалық серіктестердің қатысуымен жаңадан құрылған және аквашаруашылық саласында озық технологияларды енгізуге бағытталған компания болып табылады. Меморандумға қол қойылуы Қазақстан Республикасында аквашаруашылықты дамытудағы маңызды қадам болып, жаңа жұмыс орындарын құруға және бағалы балық түрлерін жасанды жолмен көбейту көлемін арттыруға мүмкіндік береді.

Mеморандум о сотрудничестве между ТОО «НПЦРХ» и ТОО «Zaisan See»

Документ направлен на развитие совместных проектов в сфере аквакультуры и внедрение современных технологий воспроизводства ценных видов рыб с обязательным научным сопровождением со стороны НПЦРХ.

В рамках сотрудничества с привлечением европейских инвесторов планируется реализация инвестиционного проекта по строительству малькового хозяйства по выращиванию ценных видов рыб (судак, окунь и щука) проектной мощностью до 6,0 млн. штук в год.

Научно-производственный центр рыбного хозяйства будет обеспечивать научно-методическое сопровождение проекта, включая адаптацию и внедрение китайских и европейских технологий воспроизводства и разведения судака, окуня и щуки с учетом природно-климатических условий РК. Проект планируется к реализации на территории ВКО, Тарбагатайского района. Общий объем инвестиций составляет 10,0 млн. евро.

Аквакультура объектілерінің биологиясын зерттеу нәтижелері

18–21 желтоқсан аралығында бас бөлімнің аквакультура зертханасы мен Балқаш филиалының кешенді балық шаруашылығы зертханасының қызметкерлері «Қазақстанның балық өсіру шаруашылықтары жағдайында перспективті аквакультура объектілерін өсірудің тиімді биотехникалық тәсілдерін апробациялау және енгізу, оларды ДНҚ-маркерлерді қолдана отырып генетикалық сәйкестендіру» атты ғылыми-зерттеу жобасы аясында тұйық жүйелі сумен қамтамасыз ету қондырғысында өсірілетін оңғақ қара балығы дарақтарын ұстау жағдайлары бойынша деректер жинау жұмыстарын жүргізді. Аталған жұмыстар оңғақтың (Tinca tinca) биологиялық сипаттамаларын зерттеуге бағытталды. Барлық жұмыстар қолданыстағы ҒЗТКЖ кестесіне қатаң сәйкес орындалды.

Сонымен қатар, жұмыстардың жеке бағыты ретінде Балқаш филиалының тұйық жүйелі сумен қамтамасыз ету қондырғысы жағдайында өсірілетін Арал пілмайына ультрадыбыстық сканерлеу жүргізілді. Балық өсіру-биологиялық көрсеткіштер алынып, сондай-ақ генетикалық талдау жүргізу үшін үлгілер жиналды.

Ультрадыбыстық диагностика жыныс бездерінің даму сатысын бағалау және жынысын анықтау мақсатында инвазивті емес әдіс ретінде қолданылды.

Жүргізілген өлшеулер мен ультрадыбыстық сканерлеу нәтижелері Арал пілмайының (Acipenser nudiventris) биологиясы мен репродуктивтік әлеуетін тереңдете зерттеуге бағытталған жаңа ғылыми жобаны әзірлеуге негіз болды. Жиналған ақпарат пілмай популяцияларын сақтау және мониторинг бойынша ғылыми негізделген ұсынымдар дайындау үшін пайдаланылатын болады.

Результаты изучения биологии объектов аквакультуры

18-21 декабря сотрудниками лабораторий аквакультуры головного подразделения и  комплексной рыбохозяйственной лаборатории Балхашского филиала в рамках научно-исследовательской работы по проекту «Апробация и внедрение эффективных биотехнических приемов выращивания перспиктивных объектов аквакультурыв условиях рыбоводных хозяйств Казахстана с их генетической идентификацей с применением ДНК-маркеров» был проведен сбор данных по содержанию особей линя в УЗВ, направленный на изучение биологических характеристик линя (Tinca tinca). Работы выполнялись в строгом соответствии с действующим графиком НИОКР.

Также отдельным  направлением работ стало ультразвуковое сканирование Аральского шипа, содержащихся в УЗВ Балхашского филиала.  Взяты рыбоводно-биологические показатели, а также образцы для генетического анализа.

УЗИ-диагностика применялась как неинвазивный метод оценки стадии развития гонад и определения пола.

Результаты проведённых измерений и УЗИ-сканирования легли в основу подготовки нового научного проекта, направленного на углублённое изучение биологии и репродуктивного потенциала Аральского шипа (Acipenser nudiventris ). Собранная информация будет использована для разработки научно обоснованных рекомендаций по сохранению и мониторингу популяций шипа.

Халықаралық немесе республикалық маңызы бар балық шаруашылығы су айдындарының учаскелерін конкурссыз бекітудің ерекше тәртібі

Кім үшін?
ҚР заңды тұлғаларына ғана қолжетімді, егер «Аквашаруашылық туралы» ҚР Заңының талаптарына сәйкес келсе су айдындарын конкурс өткізілмей бекітіліп беріледі

Қандай жобалар үшін?
• Минималды инвестициялық шегі 150 000 АЕК болатын жаңа өндірістер құру.
• Ең аз инвестициялары 100 000 АЕК болатын жұмыс істеп тұрған өндірістерді кеңейту және жаңғырту.

Бекітуге қойылатын талаптар:
✔️ Жобаның бизнес-жоспары және жұмыс бағдарламасы
✔️ Жобада көрсетілген сомаға банктегі қаражаттың болуы
✔️ Салық берешегінің болмауы
✔️ Орындалған шарттық міндеттемелер

Компанияның міндеттері:
* Жоспар бойынша балық өсіру
* Бизнес-жоспарды сақтау
* Қуаттарды салу немесе жаңарту
* Табиғи ресурстарды пайдаланғаны үшін төлем
Толық ақпарат алу үшін «Аквашаруашылық туралы» ҚР Заңының 11-бабын қараңыз немесе ҚР АШМ Балық шаруашылығы комитетіне және облысаралық бассейндік балық шаруашылығы инспекцияларына хабарласыңыз болады.